Yapay Beyin

Yapay beyinler yakında mı?.. Hayır!

Bilim adamları, yapay beyin yaratma sınırında mı? Biz bunu nerden mi biliyoruz? Terry Sejnowski, Salk Institute'tan ScientificAmerican.com'a konuştu.

Terry Sejnowski, reverse-engineering amacını yazdı. National Academy of Engineering, son zamanlarda bu "büyük meydan okumayı" makul karşılıyor. Bilim adamları, her geçen gün daha çok bilgiye ulaşmakta beyin hakkında ve bilgisayarlar bu gelişmelerle daha güçlü hale gelmekteler. Sejnowski şöyle diyor: "Bu çok doğal hatta yakın gelecekte bilgisayarlar beyin ile aynı tepkileri verebilecek."

Sejnowski, çok zeki biri çünkü birçok kez beynin gizemleri hakkında ropörtaj vermiştir. Sejnowski, kendi makalelerinde kendi tahminlerinin inanılmazlığını gösteriyor. Sejnowski iki proje tanımlıyor; iki yazılım da güçlü süper bilgisayarlar üzerinde çalışmaktalar ve beynin yapısını simüle ediyorlar. Diğer yandan da IBM araştırmacısı Dharmendra Modha tarafından "cat brain" geliştirildi: Onun simülasyonu kedi beyninin yapısına yakın. Aynı tasarımda birçok nöronu içermektedir. Bir başka araştırmacı Henry Markram, "Blue Brain Project"i geliştirdi. Kendisi bir nöron bilimci.

Markram'ın simülasyonu, nöronları ve onların sinaptik bağlantılarını daha detaylı olarak içeriyor. Markham, Modha'nın nöron ve sinapsları çok basit yapıda ele aldığını ve simülasyon nitelendirilmesini hak etmedğini savunuyor. Modha'nın programı hakkında şu açıklamada bulunuyor: "Kedi beyninin yapısından ışık yılı ötede, bir beynin karmaşıklığının yanına dahi yaklaşamaz."

Markham bir açıklamasında,"Bir insan beyni tasarlamak imkansız değil, biz bunu 10 yıl içinde yapabiliriz". Modha'nın programı gerçekten ışık yılı gerideyken Markham bu açıklamada bulunmakta. Her iki program da "sensör input veya motor output" içermiyor. Sejnowski bunun altını çiziyor, onların sinir-sinyal geçitleri benzerlik gösteriyor. Beynin uyku haline veya epileptic nöbetindeki yapısına uygun olarak programlarını geliştirmişler, yani Modha veya Markham, beynin en basit operasyonlarını sağlıklı haldeki halini veya beynin uyanık hadeki halini içermiyor.

Bu iki simülasyon da, sanki plastik bir beynin bir masada incelenmesi gibi ele almıştır beyni. Bu plastik beyin gerçek beynin bütün parçalarını içermektedir. Ayrıca üzerindeki her molekül rengi de gerçek beyin ile aynı şekilde yapılmıştır. Bunlar güzel görünüyor fakat plastik bir beyin gerçek bir beyin gibi duygulara karar verme yetisine ve plan yapma yeteneğine sahip değildir. Bu da araştırmacıların daha çok zamana ihtiyacı olduğunu gösteriyor.

Bizim bütün elimizdeki verilermize ve teorilermize rağmen, hala beynimiz gizemli bir dünya olmayı sürdürmektedir. Bilim adamları hala karar veremediler simülasyonda nelerin yer alması gerektiğine veya nelerin çıkarılması gerektiğine çünkü onlar hala temel beynin, basit operasyonlarını dahi anlamaktan uzaktalar. Birçok örnek simülasyon, beynin temel fiziksel ünitelerini, nöronlarını ve elektrokimyasal potansiyelini, aktive olması için gerekli bilgileri içermektedir. Tipik bir beyin, her biri dendrit ve sinapslarla bağlı 100 milyar hücreden oluşur. Her sinaps, her saniyede bir bağlantı içerme potansiyeline sahip. Bu bilgiler beynin hesaplama kapasitesini gösteriyor. Beyin, her saniyede bir katrilyon işlem yapma yeteneğine sahiptir.

Bilgisayarlar çok hızlı bir şekilde veriyi işleme kapasitesine sahip. Ancak bilgisayarlar bizim beynimizin gücüne ulaşamamıştır. Beyin verileri işlerken değişik derecelerin üzerinde ve altında nöronları ve sinapsları ele almaktadır ve bilim adamlarının bilgilerin kodlarının nasıl çözümlendiği konusunda hiçbir fikirleri bulunmamaktadır. Bu yapı bilgisayarlara benzememektedir çünkü bir statik makine, elekriksel sinyali veriye dönüştürebilmektedir. Beyin ise birçok farklı "sinirsel koda" sahip. Her bir kodun karşılığı değişmekte, çünkü süreki yeni deneyimler elde etmektedir.

Biz on yıl, yırmı yıl hatta elli yıl geriye gidelim. Marvin Minsky ve Herbert Simon, yapay beyinlerin gelecekte var olacağını ilan ederek öncülük ettiler. Bu çok büyük heyecan verici bir gelişmeydi bilim dünyası için çünkü yapay beyinler yolda ya; onlar bizi koruyacak ya da mahvedecekler. :) Bu kehanetler belki doğru fakat şu an onlara inanmak için elimizde yeterli nedenimiz bulunmamaktadır.

Kaynak:

* http://www.scientificamerican.co ... inentnot-2010-05-14

Yorumlar